Serwis tematyczny
Najważniejsze wydarzenia międzynarodowe, konflikty, dyplomacja i społeczne konsekwencje globalnych zmian.
Ostatnia publikacja:
Najnowsze dane o dostępie do energii pokazują dwie liczby, które nie powinny występować obok siebie w 2026 roku: 655 mln ludzi żyje bez elektryczności, a około 2 mld bez czystego gotowania.
Czytaj artykuł
Bank Światowy wskazuje, że ponad 70 proc. ludzi korzysta z internetu, ale 2,2 mld nadal jest poza siecią. Różnica nie dotyczy wyłącznie telefonu, lecz dostępu do pracy, szkoły i usług.
Czytaj artykuł
W Genewie kończą się negocjacje nad załącznikiem PABS do Porozumienia Pandemicznego WHO. Skrót brzmi technicznie, lecz chodzi o dostęp do patogenów i o to, czy korzyści z ich wykorzystania będą dzielone sprawiedliwiej.
Czytaj artykuł
Woda, prąd, szpital, sieć komórkowa i transport są osobnymi sektorami tylko do chwili, gdy jeden z nich przestaje działać.
Czytaj artykuł
452 miliony - tyle mieszkańców liczyła Unia Europejska na początku 2026 roku. To o 706 tysięcy więcej niż rok wcześniej i piąty kolejny rok wzrostu. Łatwo potraktować tę liczbę jak dowód, że europejska demografia odzyskała równowagę. Dane mówią jednak coś trudniejszego: liczba ludności rośnie mimo tego, że zgonów jest więcej niż urodzeń.
Czytaj artykuł
Cena chleba, ryżu czy warzyw nie jest prostym odczytem z pola. Zanim produkt trafi do sklepu, przechodzi przez rynek nawozów, pogodę, transport, kursy walut i decyzje handlowe. Najnowsza aktualizacja Banku Światowego mówi jednocześnie dwie rzeczy: globalnych zapasów żywności na razie nie brakuje, ale warunki, które tworzą ceny przyszłych zbiorów, pozostają napięte.
Czytaj artykuł
Od 2015 r. miliardy ludzi zyskały lepszy dostęp do prądu, opieki zdrowotnej, czystej wody i internetu. To nie jest mały sukces ani PR-owa sztuczka. Jednocześnie raport ONZ o celach zrównoważonego rozwoju ostrzega, że pięć lat przed rokiem 2030 postęp jest zbyt nierówny, aby świat mógł po prostu kontynuować obecne tempo. Najważniejsze pytanie nie brzmi więc: czy poprawa nastąpiła? Brzmi: dla kogo i czy wystarczy na czas.
Czytaj artykuł
Nasiono jest małe, ale mieści się w nim znacznie więcej niż przyszła roślina. Jest w nim także decyzja o tym, czy rolnik będzie sadził odmianę odporną na lokalną suszę, czy rynek dopuści stary gatunek zachowany przez lata i kto odpowie za jakość materiału sprzedawanego w całej Unii. Właśnie dlatego porozumienie Rady UE i Parlamentu o nowych zasadach dla materiału rozmnożeniowego roślin jest czymś więcej niż techniczną regulacją.
Czytaj artykuł
W wielu domach pytanie o energię nie brzmi: czy będzie prąd do ładowania telefonu. Brzmi: czym dziś ugotować posiłek, ile czasu zajmie zdobycie paliwa i kto będzie oddychał dymem przez kilka godzin. To jedna z największych codziennych nierówności energetycznych świata.
Czytaj artykuł
Gdy las już płonie, wszystkie oczy patrzą na samoloty, strażaków i mapę wiatru. Najważniejsza decyzja mogła jednak zapaść miesiące wcześniej: przy planowaniu zabudowy, utrzymaniu dróg dojazdowych, zarządzaniu roślinnością i ochronie wody w krajobrazie.
Czytaj artykuł
Dla osoby z ciężką alergią napis „może zawierać” nie jest informacją poboczną. Może zdecydować o zakupie, posiłku w podróży albo ryzyku zdrowotnym. Problem w tym, że podobny napis pojawia się dziś tak często, że bywa jednocześnie alarmem i zabezpieczeniem prawnym producenta.
Czytaj artykuł
Wynik laboratoryjny wygląda jak prosta odpowiedź: dodatni albo ujemny. W rzeczywistości jest końcem długiego łańcucha - od pobrania próbki, przez sprzęt i odczynniki, po procedurę odczytu. Gdy ten łańcuch działa nierówno, mapa epidemii może opowiadać bardziej o różnicach między laboratoriami niż o samym wirusie.
Czytaj artykuł
Dla człowieka nowotwór zaczyna się od jednego wyniku, telefonu albo słowa wypowiedzianego w gabinecie. Dla systemu zdrowia jest równaniem złożonym z profilaktyki, diagnostyki, leków, dojazdów, czasu opiekunów i pieniędzy. Najnowszy raport WHO przypomina, że w tym równaniu kraj urodzenia nadal waży zaskakująco dużo.
Czytaj artykuł
Przy zakupie biletu cena ma od razu obejmować bagaż podręczny, dziecko poniżej 14 lat ma siedzieć obok opiekuna bez dopłaty, a formularz odszkodowania nie może wymagać konta w aplikacji. Parlament Europejski zatwierdził kompromis po ponad 13 latach sporu. To duża zmiana dla pasażerów, ale jeszcze nie przepis obowiązujący na najbliższy lot.
Czytaj artykuł
Supertajfun Bavi przeszedł przez Mariany Północne i okolice Guam z wiatrem dochodzącym do 290 km/h. Był trzecim cyklonem kategorii 5 w 2026 r. Satelita pokazał niemal idealne oko burzy. Na ziemi ten porządek zamienił się w zerwane linie, zalane drogi i uszkodzony system dostarczania wody.
Czytaj artykuł
Na świecie wykonuje się ponad 150 tys. przeszczepów narządów rocznie, a mimo to popyt wielokrotnie przewyższa podaż. WHO rozpoczęła konsultacje pierwszej globalnej strategii donacji i transplantacji. Jej stawką nie jest ujednolicenie jednej listy oczekujących, lecz ograniczenie sytuacji, w której szansa na zabieg zależy bardziej od państwa i dochodu niż od medycznej potrzeby.
Czytaj artykuł
WHO szacuje dziś 20,6 mln nowych przypadków nowotworów rocznie i niemal 10 mln zgonów. W 2050 r. zachorowań może być blisko 35 mln. Ta prognoza jest alarmem, ale najostrzejszy fragment raportu dotyczy teraźniejszości: pięcioletnie przeżycie raka piersi wynosi 87 proc. w krajach bogatych i około 42 proc. w biednych.
Czytaj artykuł
W pożarach najbardziej widać ogień, ale najważniejsze rzeczy dzieją się wcześniej: w zimie, która daje roślinności wodę do wzrostu, w upale, który zamienia ją w paliwo, i w polityce, która przez lata traktowała las jak dekorację, a nie infrastrukturę bezpieczeństwa.
Czytaj artykuł
Wojna w Ukrainie coraz mniej przypomina spór o pojedynczy przełomowy system, a coraz bardziej rachunek powtarzalności. Radar musi widzieć więcej celów, wyrzutnia musi mieć czym strzelać, magazyn musi być uzupełniany szybciej, niż Rosja jest w stanie organizować kolejne fale ataków. Szczyt NATO przypomina więc prostą rzecz: obietnica polityczna kończy się tam, gdzie zaczyna się arytmetyka pocisków.
Czytaj artykuł
Unia Europejska przyjęła z zadowoleniem ramowe porozumienie podpisane przez Izrael i Liban w Waszyngtonie. Na papierze ma ono prowadzić do rozbrojenia Hezbollahu, stopniowego wycofywania izraelskich sił i odbudowy suwerenności Libanu. W praktyce będzie testem tego, czy państwo może odzyskać kontrolę tam, gdzie przez lata obok niego działała własna logika siły.
Czytaj artykuł
Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa pojedzie do Ankary 7 i 8 lipca. Weźmie udział w kolacji liderów przed szczytem NATO, a dzień później razem z Ursulą von der Leyen spotka się z prezydentem Turcji Recepem Tayyipem Erdoğanem. To nie jest rutynowa podróż dyplomatyczna, bo Turcja jest dla Europy partnerem, problemem i koniecznością jednocześnie.
Czytaj artykuł
Międzynarodowa Agencja Energetyczna przyjęła Nigerię do swojej rodziny jako kraj stowarzyszony. To decyzja organizacyjna, ale jej sens jest większy: rozmowa o energii bez Afryki coraz bardziej przypomina mapę z brakującym kontynentem. Nigeria ma ponad 240 mln mieszkańców, ropę, gaz, szybko rosnące rozwiązania solarne i miliony ludzi, którzy nadal potrzebują niezawodnej energii.
Czytaj artykuł
W bogatszej części świata transformacja energetyczna kojarzy się z cenami prądu, fotowoltaiką, pompami ciepła, samochodami elektrycznymi i sieciami przesyłowymi. Najnowsze dane przywołane przez IEA przypominają jednak o drugim końcu tej samej historii: 655 mln ludzi wciąż żyje bez elektryczności, a około 2 mld gotuje przy użyciu paliw i technologii szkodliwych dla zdrowia.
Czytaj artykuł
Rada UE poinformowała 3 lipca 2026 roku o sankcjach wobec sześciu rosyjskich osób w związku z użyciem broni chemicznej i środków kontroli zamieszek w Ukrainie oraz próbą zabójstwa Aleksieja Nawalnego. Liczba jest mała, ale sprawa dotyczy normy większej niż jeden pakiet sankcyjny: zakazu używania chemii jako narzędzia wojny i represji.
Czytaj artykuł
Susza zmienia sposób myślenia o wodzie. Przez lata oczyszczone ścieki traktowano głównie jako coś, co trzeba bezpiecznie odprowadzić. Coraz częściej pojawia się inne pytanie: czy część tej wody, po odpowiednim oczyszczeniu i kontroli, może wrócić do użycia?
Czytaj artykuł
Gleba rzadko trafia na pierwsze strony, bo nie wygląda jak nagły kryzys. Nie wybucha jak pożar i nie zalewa ulic jak powódź. A jednak jej degradacja działa powoli i konsekwentnie: zmniejsza żyzność, pogarsza retencję wody, osłabia plony i zwiększa podatność rolnictwa na suszę.
Czytaj artykuł
Wyrzucony chleb albo jogurt po terminie wyglądają jak mała domowa strata. W skali kraju i świata to jednak systemowy problem: zmarnowana praca rolników, energia, woda, transport, chłodzenie, opakowania i pieniądze, których nie widać w momencie wyrzucania jedzenia.
Czytaj artykuł
Ewa Zajączkowska-Hernik napisała, że Komisja Europejska wyłączyła klimatyzację pracownikom „bo Zielony Ład i oszczędzanie energii”. Sam incydent z klimatyzacją był opisywany przez media, ale przypisanie go Zielonemu Ładowi jest niepotwierdzoną interpretacją.
Czytaj artykuł
Kosmos przez lata kojarzył się w Europie z nauką, prestiżem i misjami badawczymi. Dziś coraz częściej jest opisywany językiem bezpieczeństwa: niezależny dostęp do orbity, odporna łączność, obserwacja Ziemi i dane, bez których państwa działają po omacku.
Czytaj artykuł
Lekooporność nie wywołuje nagłych obrazów jak pożar albo powódź. Jej skutki widać w gabinecie, na oddziale i w laboratorium: infekcja trwa dłużej, leczenie jest droższe, a antybiotyk, który kiedyś działał rutynowo, przestaje wystarczać.
Czytaj artykuł
Izrael i Hezbollah zgodziły się na kolejne wstrzymanie walk po najcięższej fali przemocy w Libanie od tygodni. Rozejm ma ratować szersze rozmowy USA-Iran, ale jego kruchość pokazuje, że Bliski Wschód nadal działa jak system naczyń połączonych: jeden front może wysadzić w powietrze cały proces.
Czytaj artykuł
Przywódcy państw G7 zbiorą się 15–17 czerwca nad Jeziorem Genewskim. Francuska prezydencja chce połączyć rozmowy o bezpieczeństwie z odpornością gospodarczą, technologią i ochroną demokracji.
Czytaj artykuł
Na Morzu Bellingshausena brakuje około 650 tys. km kw. lodu morskiego w porównaniu ze średnią z lat 1991–2020. Zjawisko występuje podczas antarktycznej zimy, gdy pokrywa powinna szybko rosnąć, i może uderzyć w kryl, pingwiny oraz ochronę lodowców przed ciepłym oceanem.
Czytaj artykuł
Światowa Organizacja Zdrowia ogranicza zatrudnienie i programy po gwałtownym spadku finansowania. Największe ryzyko nie polega na zamknięciu jednego biura, lecz na stopniowej utracie ludzi, którzy wykrywają zagrożenia, ustalają standardy i pomagają państwom reagować.
Czytaj artykuł
Atak na południowe przedmieścia Bejrutu nastąpił kilka dni po ogłoszeniu kolejnego porozumienia o zawieszeniu broni między Izraelem a władzami Libanu. Według wstępnych danych zginęły dwie osoby, a 11 zostało rannych.
Czytaj artykuł
W sezonie niedoboru żywności 5,4 mln ludzi na obszarach kontrolowanych przez uznawany międzynarodowo rząd Jemenu może znaleźć się w kryzysie żywnościowym lub gorszej sytuacji. Konflikt, słaba waluta, drogie paliwo i spadek finansowania pomocy wzajemnie się napędzają.
Czytaj artykuł
Ormianie głosują w wyborach, które zdecydują nie tylko o trzeciej kadencji Nikola Paszyniana. Wynik pokaże również, czy społeczeństwo akceptuje dalsze oddalanie kraju od Rosji i zbliżenie z Unią Europejską.
Czytaj artykuł
Brak kart do głosowania, zablokowane urny i interwencja policji wywołały kryzys podczas wyborów samorządowych w Korei Południowej. Kierownictwo komisji wyborczej podało się do dymisji, ale najtrudniejsze będzie przekonanie wyborców, że wynik pozostaje wiarygodny.
Czytaj artykuł
Pracownik Zaporoskiej Elektrowni Atomowej został ranny po ataku drona w pobliżu obiektu. Nawet bez bezpośredniego uderzenia w reaktor podobne incydenty osłabiają logistykę, personel i międzynarodowy nadzór nad największą elektrownią jądrową w Europie.
Czytaj artykuł
Papież Leon XIV rozpoczyna siedmiodniową wizytę w Hiszpanii, odwiedzając Madryt, Barcelonę i Wyspy Kanaryjskie. Podróż ma wymiar religijny, ale odbywa się w cieniu kryzysu migracyjnego, sporów politycznych i debaty o człowieku w epoce AI.
Czytaj artykuł
Ćwiczenia NATO w Finlandii sprawdzają, czy wielonarodowe oddziały potrafią przemieszczać się, zaopatrywać i komunikować w lasach oraz przy ograniczonej infrastrukturze. Polski udział łączy obronę Bałtyku z północną flanką sojuszu.
Czytaj artykuł